{"id":2165,"date":"2022-01-28T07:34:00","date_gmt":"2022-01-28T04:34:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lunafuture.com\/?p=2165"},"modified":"2026-10-27T07:37:36","modified_gmt":"2026-10-27T04:37:36","slug":"dijital-egitimde-addie-modeli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/2022\/01\/28\/dijital-egitimde-addie-modeli\/","title":{"rendered":"Dijital E\u011fitimde ADDIE Modeli"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\"\"\/\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

ADDIE modeli, e\u011fitim i\u00e7eri\u011fini d\u00fczenlemek i\u00e7in kullan\u0131lan bir e\u011fitim tasar\u0131m\u0131 metodolojisidir. 1975 y\u0131l\u0131nda Florida State \u00dcniversitesi\u2019nde geli\u015ftirilen ADDIE, \u00f6\u011fretim tasar\u0131m\u0131 i\u00e7in hala en yayg\u0131n kullan\u0131lan modellerden biridir. Bunun sebebi hala etkili ve pratik bir y\u00f6ntem olmas\u0131d\u0131r. Daha sonraki d\u00f6nemlerde ba\u015fka \u00f6\u011fretim tasar\u0131m\u0131 y\u00f6ntemleri geli\u015ftirilmi\u015f olsa da, bu y\u00f6ntemlerin pek \u00e7o\u011fu da baz olarak ADDIE\u2019yi kullanmaktad\u0131rlar.<\/p>

ADDIE Modeli A\u00e7\u0131l\u0131m\u0131<\/strong>
\u201cADDIE\u201d kelimesi bir e\u011fitim geli\u015ftirme s\u00fcrecinin be\u015f a\u015famas\u0131n\u0131n k\u0131saltmas\u0131ndan olu\u015fur. ADDIE\u2019nin k\u0131saltmas\u0131n\u0131 \u015fu \u015fekilde a\u00e7abiliriz:<\/p>

A- Analysis (Analiz)<\/strong>
D- Design (Tasar\u0131m)<\/strong>
D- Development (Geli\u015ftirme)<\/strong>
I- Implementation (Uygulama)<\/strong>
E- Evaluation (De\u011ferlendirme)<\/strong><\/p>

ADDIE modeli, her a\u015faman\u0131n s\u0131rayla ve geribildirimlere odaklanarak ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi \u00fczerine kuruludur. Model, e\u011fitim tasar\u0131mc\u0131s\u0131na e\u011fitim materyali \u00fczerinde s\u00fcrekli iyile\u015ftirme i\u00e7in geri bildirim sa\u011flayan basitle\u015ftirilmi\u015f ve odaklanm\u0131\u015f bir \u00e7er\u00e7eve sunar.<\/p>

\u015eimdi dilerseniz ADDIE\u2019nin 5 ad\u0131m\u0131 hakk\u0131nda bilgi alal\u0131m:<\/p>

Ad\u0131m 1: Analiz<\/strong>
Herhangi bir i\u00e7erik veya e\u011fitim stratejisi geli\u015ftirmeye ba\u015flamadan \u00f6nce, mevcut durum e\u011fitim ihtiyac\u0131 ve bilgi gereksinimi gibi a\u00e7\u0131lardan analiz edilir. Analizin oda\u011f\u0131 \u201cDurumu nas\u0131l iyile\u015ftirebiliriz ve e\u011fitim yoluyla i\u015f hedeflerine nas\u0131l ula\u015fabiliriz?\u201d \u015feklinde \u00f6zetlenebilir. Mevcut durumu ve e\u011fitimin amac\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in bir dizi soru ile ba\u015flamak gerekir:<\/p>

  • Bu e\u011fitimin amac\u0131 nedir?
    \u2022 Bu e\u011fitimin hedef kitlesi kimlerdir?
    \u2022 Ne t\u00fcr bir davran\u0131\u015f de\u011fi\u015fikli\u011fi isteniyor?
    \u2022 Bu e\u011fitim istenen davran\u0131\u015f de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda ger\u00e7ekten yard\u0131mc\u0131 olacak m\u0131, yoksa ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi gereken ba\u015fka aksiyonlar da var m\u0131?<\/li><\/ul>

    Analiz a\u015famas\u0131nda hedef kitlenin, i\u015f hedeflerinin, kullan\u0131lan e\u011fitim metodolojilerinin, kullan\u0131lacak dijital e\u011fitim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ve y\u00f6ntemlerinin belirlenmesi olduk\u00e7a \u00f6nemlidir. Ayr\u0131ca i\u00e7eri\u011fin yan\u0131 s\u0131ra bir e\u011fitim plan\u0131 da olu\u015fturmak gerekmektedir. Bu e\u011fitim plan\u0131 hem size, hem e\u011fitmenlere, hem de kat\u0131l\u0131mc\u0131lara yeterli derecede bilgi verecek kadar detayl\u0131 olmal\u0131d\u0131r.<\/p>

    E\u011fitim ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n analizi ve e\u011fitim plan\u0131 olu\u015fturma s\u00fcreci belki de sonraki t\u00fcm ad\u0131mlar\u0131 etkileyecek en \u00f6nemli ad\u0131md\u0131r. Bu ad\u0131mda verilen kararlar, sonraki t\u00fcm ad\u0131mlar\u0131 belirleyecektir.<\/p>

    Ad\u0131m 2: Tasar\u0131m<\/strong>
    Analiz ve e\u011fitim plan\u0131 yap\u0131ld\u0131ktan sonra tasar\u0131m a\u015famas\u0131na ge\u00e7ilir. Bu ad\u0131m \u00f6nceki a\u015famada al\u0131nan t\u00fcm pratik kararlar\u0131n uyguland\u0131\u011f\u0131 a\u015famad\u0131r. E\u011fitimin i\u00e7eri\u011fini, se\u00e7ilen e\u011fitim y\u00f6ntemine uygun bir ak\u0131\u015f olu\u015fturacak \u015fekilde s\u0131ralanmal\u0131 ve bir sonraki ad\u0131mda, fikirler senaryo veya storyboard haline getirilmelidir. Senaryoda ve storyboard \u00fczerinde kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 olabilecek t\u00fcm noktalar\u0131 ortaya koyulmal\u0131 ve olas\u0131 problemler payda\u015flarla bu a\u015famada ka\u011f\u0131t \u00fczerinde \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Geli\u015ftirme a\u015famas\u0131na b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f soru i\u015faretleri sonras\u0131nda ekstra geli\u015ftirme zaman\u0131 ve eforu olarak geri d\u00f6necektir. Bu durumlardan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in bir demo olu\u015fturmak ve bu demoyu test etmek de olduk\u00e7a \u00f6nemlidir.<\/p>

    Ad\u0131m 3: Geli\u015ftirme<\/strong>
    Bu a\u015famada haz\u0131rlan\u0131lan senaryolar veya storyboard\u2019lar\u0131 kullanarak dersleri olu\u015fturmaya ba\u015flanabilir. E\u011fitimin her bir unsurunu tasar\u0131m a\u015famas\u0131na uygun olarak geli\u015ftirilmesi gerekmektedir.<\/p>

    Bu a\u015fama art\u0131k t\u00fcm detaylar\u0131n belirlendi\u011fi a\u015famad\u0131r. E\u011fer dijital bir e\u011fitim \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yorsa grafikler, renkler, yaz\u0131 tipleri gibi g\u00f6rsel unsurlar\u0131n son haline getirilmesi gerekmektedir. Benzer \u015fekilde navigasyonun ve interaktivitenin gerektirdi\u011fi yaz\u0131l\u0131m s\u00fcre\u00e7lerini de nihai hale getirilmelidir.<\/p>

    E\u011fitimi olu\u015fturduktan sonra, dilbilgisi, yaz\u0131m, i\u00e7erik gibi konularda ve interaktivite s\u00fcre\u00e7lerinde hi\u00e7bir hata olmad\u0131\u011f\u0131ndan emin olmak i\u00e7in testler ger\u00e7ekle\u015ftirilmelidir. E\u011fer sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131l\u0131rsa bu sorunlar d\u00fczeltilmelidir. Test a\u015famas\u0131nda kullan\u0131c\u0131n\u0131n tasar\u0131mc\u0131yla ayn\u0131 \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcnemeyece\u011fini ak\u0131ldan \u00e7\u0131karmamak gerekmektedir. \u00d6zellikle lineer olmayan kurslar tasar\u0131mlar\u0131nda birden fazla ak\u0131\u015f senaryosu g\u00f6zden ge\u00e7irilmelidir. Bazen kullan\u0131c\u0131lar tasar\u0131mc\u0131n\u0131n \u00f6ng\u00f6remedi\u011fi \u015fekilde ilerlemeyi tercih edip, \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyen durumlar i\u00e7erisinde kalabilirler. Bu ihtimali g\u00f6zeterek geli\u015ftirme sonras\u0131ndaki testlerde olas\u0131 t\u00fcm senaryolar\u0131n deneyimlendi\u011finden emin olmal\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>

    E\u011fitimin mini oyunlar ve interaktivitelerle olabildi\u011fince ilgi \u00e7ekici hale getirilmesi kullan\u0131c\u0131 devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan faydal\u0131 olacakt\u0131r. Ayr\u0131ca e\u011fitimin uzunlu\u011fu konusuna dikkat edilmelidir. Tek bir uzun kurs yerine birden fazla anlaml\u0131 par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f, par\u00e7alar\u0131n konu bazl\u0131 olarak tek seferde t\u00fcketilebilece\u011fi kurs yap\u0131lar\u0131 tercih edilmelidir.<\/p>

    Ad\u0131m 4: Uygulama<\/strong>
    E\u011fitimin \u00fcretimi tamamland\u0131\u011f\u0131nda ve tamamen test edildi\u011finde, art\u0131k canl\u0131ya alma zaman\u0131 gelmi\u015f demektir. Kurslar bir LMS\u2019e y\u00fcklenir ve e\u011fitimlerin nas\u0131l al\u0131naca\u011f\u0131na y\u00f6nelik ak\u0131\u015flar belirlenir. E\u011fitime kimlerin kaydolaca\u011f\u0131, e\u011fitimlerin ne kadar s\u00fcrede bitirilece\u011fi, e\u011fitim \u00f6ncesinde, s\u00fcresince veya sonunda de\u011ferlendirme olup olmayaca\u011f\u0131 ve olursa ka\u00e7 puan\u0131n ge\u00e7er not say\u0131laca\u011f\u0131na y\u00f6nelik kararlar verilir. Bu ad\u0131m\u0131n en \u00f6nemli aksiyonlar\u0131ndan birisi geri bildirim toplama kurgusudur. E\u011fitimin bundan sonraki takip ve raporlamas\u0131 LMS arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirilir.<\/p>

    E\u011fitim tasar\u0131mc\u0131s\u0131, olas\u0131 herhangi bir soruna kar\u015f\u0131 kursun ve kullan\u0131c\u0131lar\u0131n durumunu aral\u0131klarla izlemelidir. Olas\u0131 sorunlarda s\u00fcrece m\u00fcdahale edebilmek \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>

    Ad\u0131m 5: De\u011ferlendirme<\/strong>
    ADDIE Modelinin son a\u015famas\u0131 de\u011ferlendirmedir. Kurs tasarlan\u0131p geli\u015ftirildikten ve uyguland\u0131ktan sonra, ne kadar etkili oldu\u011fundan emin olunmal\u0131d\u0131r. E\u011fitimde aktarmak istenilen bilgiler tam anlam\u0131yla verilebildi mi? E\u011fitimi alanlar s\u00fcreci ba\u015far\u0131l\u0131 \u015fekilde tamamlad\u0131lar m\u0131 yoksa zorluklar m\u0131 ya\u015fad\u0131lar? E\u011fer zorluklar ya\u015fad\u0131larsa bu zorluklar\u0131n sebepleri tam olarak neydi? Teknik s\u0131k\u0131nt\u0131lar m\u0131 var yoksa bilgi aktar\u0131m\u0131ndan kaynakl\u0131 e\u011fitimin temel e\u011fitsel yap\u0131s\u0131yla ilgili mi sorunlar var? B\u00fct\u00fcn bu sorular\u0131 de\u011ferlendirme a\u015famas\u0131nda kullan\u0131c\u0131lar\u0131m\u0131za sorar ve gerekli d\u00fczenlemeleri ger\u00e7ekle\u015ftiririz.<\/p>

    De\u011ferlendirmeye en \u00f6nemli katk\u0131y\u0131 LMS\u2019te kay\u0131tl\u0131 olan tamamlama verileri ve puanlarla, kullan\u0131c\u0131lardan e\u011fitim sonras\u0131nda yapmalar\u0131n\u0131 istedi\u011fimiz kullan\u0131c\u0131 memnuniyet anketleri sunar. Bu verileri de\u011ferlendirmek ve gerekli iyile\u015ftirmeleri yapmak olduk\u00e7a \u00f6nemlidir.
    ADDIE modelini idealde s\u00fcrekli bir d\u00f6ng\u00fc olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekmektedir. De\u011ferlendirme a\u015famas\u0131nda toplanan geri bildirimlerin \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 e\u011fitim tasar\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131 ba\u015flang\u0131\u00e7taki analiz a\u015famas\u0131na d\u00f6nd\u00fcrmelidir. Yani her d\u00f6nemde al\u0131nan geribildirimlerle yeniden analiz a\u015famas\u0131na geri d\u00f6n\u00fclmeli ve e-\u00f6\u011frenme i\u00e7eri\u011fi zaman i\u00e7erisinde m\u00fckemmelle\u015ftirilmelidir.<\/p>

    Sonu\u00e7<\/strong>
    ADDIE 70\u2019li y\u0131llarda ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir model olarak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde biraz eski kalm\u0131\u015f olabilir, ama yine de geli\u015ftirilen pek \u00e7ok modelin ADDIE\u2019yi baz ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlamakta fayda var. Ayr\u0131ca ADDIE modeli sonras\u0131nda De\u011ferlendirme ad\u0131m\u0131n\u0131n t\u00fcm s\u00fcre\u00e7leri kapsayacak \u015fekilde geni\u015fletilmesiyle daha da geli\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>

    Bu blogdaki yaz\u0131lar\u0131m\u0131zda daha yeni modeller hakk\u0131nda da bilgi verece\u011fiz, ama \u00f6ncesinde temel bir model olarak ADDIE\u2019yi hat\u0131rlatmak istedik. ADDIE\u2019nin avantajlar\u0131 ve dezavantajlar\u0131 ayr\u0131 bir yaz\u0131n\u0131n konusu olsun. Daha sonras\u0131nda ise daha yeni modellerden bahsedece\u011fiz. \u015eimdilik ho\u015f\u00e7akal\u0131n\u2026<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    ADDIE modeli, e\u011fitim i\u00e7eri\u011fini d\u00fczenlemek i\u00e7in kullan\u0131lan bir e\u011fitim tasar\u0131m\u0131 metodolojisidir. 1975 y\u0131l\u0131nda Florida State \u00dcniversitesi\u2019nde geli\u015ftirilen ADDIE, \u00f6\u011fretim tasar\u0131m\u0131 i\u00e7in hala en yayg\u0131n kullan\u0131lan modellerden biridir. Bunun sebebi hala etkili ve pratik bir y\u00f6ntem olmas\u0131d\u0131r. Daha sonraki d\u00f6nemlerde ba\u015fka \u00f6\u011fretim tasar\u0131m\u0131 y\u00f6ntemleri geli\u015ftirilmi\u015f olsa da, bu y\u00f6ntemlerin pek \u00e7o\u011fu da baz olarak ADDIE\u2019yi kullanmaktad\u0131rlar. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2166,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[25,15,14,26,16],"class_list":["post-2165","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-e-learning","tag-addie","tag-dijital-egitim","tag-e-learning","tag-egitim-tasarimi","tag-uzaktan-egitim"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2165","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2165"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2165\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2170,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2165\/revisions\/2170"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2165"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2165"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lunafuture.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2165"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}